Dierenactivisten en vleeseters, verenigt u!

Gastredactrice Sanne Van Britsom sluit zich aan bij het protest tegen het in opspraak geraakte varkensslachthuis in Tielt. Dat protest veranderde haar visie op activisme volledig. Want zouden vleeseters daar niet ook, of misschien wel juist, moeten staan met hun protestbord? Na die actie beseft ze: omdat we allemaal denken dat we de wijsheid in pacht hebben, blijven we ter plaatse trappelen. De heropstart van het slachthuis is daarvan het grootste bewijs.
Ik eet geen vlees meer en ik ben van mening dat we de luxe hebben om het anders aan te pakken. Waarom zouden we dat niet doen? Omdat dieren niet voor zichzelf kunnen spreken, heb ik me een paar maanden geleden opgegeven als vrijwilliger bij Animal Rights. Ik ontmoette er gedreven mensen die hopen dat iedereen op een dag stopt met dierlijke producten te consumeren. Ook ik hoop dat. En dan zijn ze daar, de vreselijke undercoverbeelden van het slachthuis. Tijd voor protest.

Daar sta ik dus, maandagochtend in Tielt. Zo’n 500 activisten verzamelen aan het veelbesproken slachthuis. Het protest zal mijn visie op activisme in volledig veranderen, maar dat weet ik op dat moment nog niet.

De gevoelige geitenwollensok

De actie verloopt vrij sereen en zoals ik verwacht had. Dan vallen me een aantal zaken op. Tijdens de speeches zie ik rondom mij mensen huilen. Sommigen met een knuffel in de vorm van een varken in hun armen. En ik krijg een witte roos, als eerbetoon voor alle varkens die het leven lieten. Ik begin me ongemakkelijk te voelen.

“Op deze manier lijkt het een emo-show, waar enkel de grootste dierenvrienden die zich het leed het meest aantrekken welkom zijn”

Laat het duidelijk zijn: ik vind de horrorbeelden uit het slachthuis vreselijk. Maar deze symboliek is olie op het vuur voor alle mensen die mij – en andere mensen die willen opkomen voor de rechten van dieren – als overgevoelige geitenwollensok willen wegzetten. Alle vooroordelen serveren we op dat moment helemaal gratis.

Geen wonder dat er amper mensen aanwezig zijn die wel nog vlees eten. Op deze manier lijkt het een emo-show, waar enkel de grootste dierenvrienden die zich het leed het meest aantrekken welkom zijn. Tijdens de laatste speech loopt het even mis. Enkele mensen waren tussen de activisten geglipt en een man verkondigde dat het slachthuis weer open moest. De politie kwam snel tussenbeide, maar het had flink fout kunnen lopen. De man had er duidelijk plezier in, en de mensen rondom hem gaven hem wat hij wilde. Hoe sterk was het geweest als we hem gewoon hadden laten doen? Hij heeft het recht om te zeggen wat hij wil zeggen. Het is niet dat hij onze mening zou veranderen. En net daar zit het probleem.

Jij, ik, dieren: we zijn allemaal slachtoffer

Onze eigen meningen zitten vooruitgang in de weg. En waar het uiteindelijk op neerkomt: we zijn allemaal het slachtoffer van ons onvermogen om de dialoog aan te gaan met mensen die een andere mening hebben.

Door de jaren heen zijn we meer en meer vlees beginnen eten. Het liefst eten we dat dan ook zo goedkoop mogelijk. Daarom zijn we dieren letterlijk kapot beginnen kweken. Ze krijgen vaak hun hele leven geen zuchtje buitenlucht, tot ze door hun poten zakken van vettigheid. Opgepompt door antibiotica. En boeren? Die werken zich te pletter voor niets. Boeren zullen nooit de kans krijgen om te laten zien hoe zij op een diervriendelijke manier zouden willen werken. Want wij willen snel, meer, goedkoper. Sneller, nog meer, nog goedkoper.

“Ook aan mensen die vlees eten wil ik graag een vraag stellen. Waar was jij maandag?”

Hoe we verder moeten? In mijn ideale wereld sluit ik onmiddellijk alle slachthuizen, laat ik een koe haar melk houden voor haar kalfje en laat ik kippen waardig hun dagelijkse ei leggen. Boeren mogen boeren zoveel ze willen, plantaardige alternatieven genoeg waar ze de wereld een plezier mee kunnen doen. En slagerijen worden paradijsjes vol plantaardig beleg. Maar die wereld is er niet. Ik mag hopen dat die er ooit komt, maar ik heb het niet alleen voor het zeggen.

In de ideale wereld van iemand die graag vlees wil blijven eten, kun je genieten van een stukje vlees zonder dat er leed aan voorafging. Alleen is ook die ideale wereld veraf. En ook die persoon zal het niet alleen voor het zeggen hebben. Ik geloof niet dat je een dier op een diervriendelijke manier kunt slachten. Andere mensen geloven dat wel. Vervolgens schelden we elkaar wat uit op sociale media. En allebei verliezen we. Vandaag verliezen we weer.

Iedereen welkom, behalve vleeseters

Dit – volledig te verwachten – verlies bracht me bij de volgende vragen. Ik richt ze eerst aan de actievoerders van die dag. Hoe bracht jij jouw boodschap maandag over? Maar vooral, heb jij jezelf sinds maandag al eens in vraag gesteld? Hoe kunnen we iets veranderen als we al op voorhand een muur optrekken tegen mensen met een andere mening? Soms lijken dierenrechtenorganisaties vooral het slachtoffer te zijn van hun eigen achterban. En dat is jammer.

Ook aan mensen die vlees eten wil ik graag een vraag stellen. Waar was jij maandag? Ook jij wil dat dieren goed behandeld worden. En jij bent de consument, dus jij zou eigenlijk als eerste mee op de barricade moeten gaan staan. Dit alles gebeurt met jouw geld en ik ben er zeker van dat jij daar ook niet akkoord mee bent. Je steunt een industrie die je letterlijk ziekelijk vlees voorschotelt. Maar dan besef ik het: als je had willen komen, was je dan eigenlijk welkom geweest?

Oplossingen zonder oordelen

Er scheelt iets met de manier waarop we elkaar veroordelen voor onze manier van leven. Zelf ben ik een vegetariër die flirt met veganisme. Ik kook grotendeels veganistisch, maar eet buitenshuis nog vrij vaak vegetarisch. Ik doe dit op mijn tempo.

Ik wil niemand dwingen om hetzelfde te doen, maar ik wil wél tonen dat het op zich niet moeilijk is, mocht je dat willen. Daarom zijn initiatieven zoals Dagen Zonder Vlees zo geweldig. Meer en meer mensen eten minder vlees. Maar er is iets grondig mis als mensen zich in mijn buurt beginnen excuseren voor hun biefstuk. Want dat maakt dat we niet aan dezelfde kant staan en dat ze denken dat ik hen veroordeel. Dat maakt dat ik me alleen voelde aan het slachthuis.

“De toekomst is aan de activisten die mee de slachthuizen binnengaan. Alle deuren moeten open.”

Voor mij is het simpel: het protest aan het slachthuis in Tielt was een klucht. En dat is doodjammer. De toekomst is niet aan de koppige activisten die alle slachthuizen onmiddellijk dicht willen. Of de activisten met knuffel in de armen. De toekomst is aan de activisten die mee de slachthuizen binnengaan. Alle deuren moeten open. En dat moeten activisten zijn met om het even welke levensstijl.

Samen moeten we nadenken over structurele aanpassingen. Zodat mensen die wél vlees willen eten, op z’n minst mee durven gaan nadenken over hoe het aangepakt moet worden. Zonder dat ze daarvoor veroordeeld worden. De toekomst is niet aan de veganist die moord en brand schreeuwt omdat een andere veganist het waagde een stukje verjaardagscake met slagroom van een collega te eten. De toekomst is aan een nieuwe generatie zonder stempels. De toekomst is aan een netwerk van mensen die in hun eigen manier van leven laten zien hoe ze het doen. Denk maar aan The Vegan Network. Of lokale initiatieven zoals De Buurderij. Op dit moment laten we allemaal met onze voeten rammelen door een industrie die ons lichaam en dat van de dieren om zeep helpt. Dus laat ons samen onze verantwoordelijkheid opnemen. Tijd om de handen in elkaar te slaan.

 

Sanne Van Britsom werkt als freelance journalist. Soms schopt ze wat in het rond, maar het allerliefst heeft ze het gewoon gezellig. En dat is best oké.
Afbeelding: Marius Boatca via Flickr Creative Commons
6 reacties
  • MGP says:

    de hele discussie tussen planten- & vleeseters over het respecteren van elkaars mening is ogenschijnlijk een zeer moeilijke; de meningen lopen fundamenteel uiteen en worden in het publiek vaak gepresenteerd als preken voor eigen kerk(en);

    in deze hele zaak wordt er echter één belangrijk ding (q.e.d.) over het hoofd gezien, namelijk dat het niet over twee “partijen” gaat die elk een andere kijk hebben op een bepaalde zaak, maar dat er wezenlijk een derde partij betrokken is die géén stem heeft hoewel het ademt, loopt en leeft;

    AR-mensen geven deze derde parij een objectieve stem, terwijl ze qua emotie als menselijk subject moeten blijven balanceren op een slappe koord;

    dat is een moeilijke oefening, zeker in een wereld waar vleeseten de norm is en er een blinde vlek in stand wordt gehouden voor het structurele geweld dat er elke dag weer voor nodig is om het te kunnen realiseren: dat ini mini miny moe-stukje vlees op het bord van de vleesetende medemens die daar anders over denkt;

    ik vergelijk het -en ik weet dat elke vergelijking mank loopt- met het opkomen tegen georganiseerde kindslavernij;
    je verdedigt radicaal (radix = root) een fundamenteel recht voor een Ander die zichzelf niet kan verdedigen;
    ik denk dat dat geen mening is maar een plicht;

    dát is het radicale verschil tussen ethisch vegetarisme (veganisme) en vleeseten (carnisme);
    je kan niet elke dag al was het maar een heel klein beetje een kindslaafje gebruiken – hoewel éénmaal per week al een hele grote stap in de goede richting is in het afschaffen van de slavernij waar ook ter wereld;

  • S.O. says:

    Dag Sanne,

    Ik denk dat iedereen daar vragende partij was om meer mensen bij het protest te hebben, maakt niet uit of ze nog dieren eten of niet. Die vraag werd ook aan geen enkele aanwezige gesteld.

    Ik zie ook niet in wat er mis is met mensen die bij het voorlezen van een getuigenis, een traan wegpinkten; Er zijn weinig (zoniet geen) sociale bewegingen of bijeenkomsten die zo sereen verlopen als die in Tielt.

    Het is positief dat je jouw beleving deelt, zeker als die bedoeld is als opbouwende kritiek. Daarom zou ik je willen vragen hoe jij vindt dat zo’n actie dan wel moet verlopen? Misschien kun je suggesties of concrete voorbeelden geven? De deelnemers mogen duidelijk al geen emoties en/of frustraties laten zien. Moeten ze de volgende keer een leuke party geven aan het slachthuis om niet weggezet te worden als geitenwollensokken? Hoe zie jij dat precies?

    Mvg

    • Profielfoto van snnevnbrtsmsnnevnbrtsm says:

      Bedankt voor de reactie!

      Ik ben eerlijk gezegd geen voorstander van demonstraties zoals deze. Ondertussen heb ik er al heel wat reacties op gekregen en het heeft m’n mening alleen maar versterkt. Ik denk dat ze zelfs meer slecht dan goed doen. Natuurlijk kunnen er heel wat emoties vrijkomen, maar weet dan gewoon dat mensen die staan te springen om je een geitenwollensok te noemen dat ook zullen doen.

      Een leuke party aan het slachthuis zou nog een ludieke actie geweest zijn eigenlijk. Iemand gaf het me ook al door in een reactie. Hoe straf zou het niet zijn om een vegan eetfestijn op poten te zetten mét vlees voor mensen die wel nog vlees willen eten. In samenwerking met lokale, kleine ondernemers. Om te tonen hoe het wel kan. Dat zou pas een statement geweest zijn. Zo zie ik het dus.

      • S.O. says:

        Sanne, je hebt duidelijk niet begrepen wat de visie en missie is van de dierenrechtenbeweging. Dat mensen altijd een stok zullen zoeken om te slaan, ontgaat je helaas ook. Mocht een organisatie zo gek zijn om een leuk feestje daar te organiseren (er zijn daar miljoenen weerloze dieren op vreselijke wijze van het leven ontnomen, mocht dat je ontgaan zijn), dan zullen ze weggezet worden als hippie’s. Mochten activisten dingen bekladden of beschadigen, dan zullen ze worden weggezet als terroristen. Een stil, sereen protest is een waardige manier om onze afschuw van deze praktijken in de verve te zetten. Je bent met veel vooroordelen naar het protest gegaan en je hebt elementen gezocht om jouw vooroordelen te bevestigen. Jammer dat je een geweldloos protest op jouw manier in een slecht daglicht wilt stellen en de heterogene groep mensen die aanwezig waren, stigmatiseert en over een kam scheert. Ik heb zo mijn twijfels over je intenties.

  • Jane Reniers says:

    De actie aan het slachthuis in Tielt was allesbehalve een klucht. Sanne Van Britsom heeft blijkbaar maar weinig voeling met de menselijke psychologie. 500 mensen vonden in deze actie een zeer begrijpelijke en waardevolle emotionele uitlaatklep die ze op een zeer waardige manier konden uiten. De aangrijpende wreedheden hebben heel veel mensen diep geraakt. In die omstandigheden is zo’n actie een efficiënte manier om samen met anderen oprechte emoties een plaats te kunnen geven. Dat actievoerders de sluiting van dit slachthuis eisten, past dan ook perfect in dat kader. Het verhinderde behoorlijk wat mensen die (nog) vlees eten niet om die maandag jl. deel te nemen. Niet alle actievoerders waren vegetariërs of veganisten. De actie was dan ook niet exclusief voorbehouden aan vegetariërs of veganisten, maar inclusief ook aan diegenen die de ethische conclusie dat men best stopt vlees te eten (nog) niet getrokken hebben, maar de wreedheden die de varkens ondergingen in dat slachthuis wel totaal onaanvaardbaar vinden. Het incidentje met de boer is dan ook nauwelijks het vermelden waard. Niet iedereen blinkt uit door zelfbeheersing. Dat wil niet zeggen dat iedere actievoerder en deelnemer aan dergelijke acties best leert zijn of haar begrijpelijke frustratie ten allen tijde in toom te houden. Kortom: het was zeer zeker een mooie, ingetogen, empathische en zeer waardige actie. Dat alles heeft Sanne Van Britsom duidelijk niet begrepen.

    Jane Reniers, deelneemster aan de actie.

    • Profielfoto van snnevnbrtsmsnnevnbrtsm says:

      Aha, daar zeg je het. Het is een efficiënte manier om je emoties een plaats te kunnen geven. Maar is dat op dat moment verstandig? Ik bedoel: kun je dat niet beter intern doen? En de uitgebrachte undercoverbeelden gebruiken om een andere actie op poten te zetten? En een ander statement te maken?

      Niet alle actievoerders waren vegetariërs of veganisten. Maar waarom waren de buurtbewoners daar? Omdat ze het slachthuis niet in hun achtertuin willen? Of omdat ze gewoon niet akkoord zijn met de manier van slachten? En zijn de aanwezige vegetariërs of veganisten bereid om samen met mensen die wel nog vlees eten te zoeken naar een middenweg? Of gaan we de komende 30 jaar blijven roepen dat alle slachthuizen dicht moeten? Zonder resultaat?

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Zonder jou, geen Charlie

We hebben jou nodig om ons magazine te blijven maken. Kom dus bij de club en krijg:

  • 2 bookzines (nr. 5: voorjaar 2017, nr. 6: najaar 2017)
  • Charlie goodies
  • toegang tot alle online artikels

En natuurlijk het allerbelangrijkste: de wetenschap dat je bijdraagt aan een eerlijk media-initiatief en een stem die nodig is!

Lees Charlie. Deel Charlie. Word Charlie.

Zonder jou, geen Charlie!

Er is meer dan ooit nood aan eerlijke verhalen en het geloof dat we dingen kunnen veranderen. Hell yeah. Word een Charlie en maak ons magazine mee mogelijk.

Ik word lid!